Ефективність застосування інтервенцій із бойових мистецтв при розладах аутистичного спектра: Огляд предметного поля

Автор(и)

DOI:

https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.5.24

Ключові слова:

розлад аутистичного спектра (РАС), бойові мистецтва, карате, тайцзі, рухова координація

Анотація

Історія питання. Розлад аутистичного спектра (РАС) — це нейророзвитковий стан, що характеризується труднощами в соціальній комунікації, обмеженими інтересами та проблемами з руховою координацією. Останнім часом структуровані програми фізичної активності, зокрема бойові мистецтва, привертають увагу як перспективні додаткові інтервенції для молоді з РАС.

Мета дослідження. Мета представленого огляду предметного поля полягала у мапуванні та синтезі емпіричних даних щодо застосування інтервенцій із бойових мистецтв для осіб віком 6–18 років з РАС.

Матеріали та методи. Проведено систематичний пошук у наукометричних базах даних PubMed, Scopus та Web of Science у період з січня по березень 2025 року.

Результати. Після перегляду 89 записів та застосування ретельних критеріїв відповідності (щодо дизайну дослідження, діагнозу, вікового діапазону та розміру вибірки ≥10) до аналізу було включено лише два дослідження. В обох дослідженнях повідомлялося про статистично значуще поліпшення координації рухів та рівноваги після проходження структурованих програм із бойових мистецтв, зокрема карате ката (n = 30) і тайцзіцюань (n = 18). Однак було відзначено методологічні обмеження, як-от відсутність сліпого методу та невеликий розмір вибірки. Ширший літературний огляд підтверджує додаткові переваги бойових мистецтв щодо соціальної залученості, виконавчих функцій, емоційної регуляції та показників батьківського впливу, проте обидва включені дослідження не охоплювали зазначені чинники впливу.

Висновки. Незважаючи на обмежену кількість відповідних РКД, наявні дані свідчать про те, що застосування інтервенцій із бойових мистецтв може принести значну користь з точки зору розвитку дітей та підлітків з РАС у багатьох сферах. З метою підтвердження та розширення отриманих результатів необхідне проведення подальших добре розроблених та ретельних досліджень.

Завантаження

Дані завантаження ще не доступні.

Біографії авторів

Карола Костанца, Дослідницький інститут OASI — IRCCS

Відділення нейронаук
Via Conte Ruggero, 73, Троїна, 94018, Італія
carola.costanza@unipa.it

Валерія Марлетта, Падуанський університет

Кафедра здоров’я жінки та дитини
Via Nicolò Giustiniani 2, Падуя, 35121, Італія
valeria.marletta@aopd.veneto.it

Франческо Паоло Колеккія, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра експериментальної медицини, секція фізіології людини та підрозділ дієтології й спортивної медицини
Via Santa Maria di Costantinopoli 16, Неаполь, 80138, Італія
francescopaolocolecchia@gmail.com

Ріта Політо, Pegaso Telematic University

Кафедра психології та наук про здоров’я
Неаполь, 80143, Італія
rita.polito@unipegaso.it

Марчелліно Монда, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра експериментальної медицини, секція фізіології людини та підрозділ дієтології й спортивної медицини
Via Santa Maria di Costantinopoli 16, Неаполь, 80138, Італія
marcellino.monda@unicampania.it

Джованні Мессіна, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра експериментальної медицини, секція фізіології людини та підрозділ дієтології й спортивної медицини
Via Santa Maria di Costantinopoli 16, Неаполь, 80138, Італія
giovanni.messina@unicampania.it

Антонієтта Монда, Телематичний університет «Сан-Раффаеле»

Кафедра гуманітарних наук і промоції якості життя
Рим, 00166, Італія
antonietta.monda@uniroma5.it

Нікола Манчіні, Телематичний університет «Пегасо»

Кафедра освіти та спортивних наук
Неаполь, 80143, Італія
nicola.mancini@unipegaso.it

Фіоренцо Москателлі, Телематичний університет «Пегасо»

Кафедра освіти та спортивних наук
Неаполь, 80143, Італія
fiorenzo.moscatelli@unipegaso.it

Антонієтта Мессіна, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра прецизійної медицини
Via Luciano De Crecchio 7, Неаполь, 80131, Італія
antonietta.messina@unicampania.it

Сальваторе Аллокка, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра експериментальної медицини, секція фізіології людини та підрозділ дієтології й спортивної медицини
Via Santa Maria di Costantinопoli 16, Неаполь, 80138, Італія
salvatore.allocca@unicampania.it

Паріде Васко, Університет Фоджі

Кафедра гуманітарних наук
Via Arpi 176, 71100 Фоджа, Італія
paride.vasco@unifg.it 

Марія Касілло, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра експериментальної медицини, секція фізіології людини та підрозділ дієтології й спортивної медицини
Via Santa Maria di Costantinопoli 16, Неаполь, 80138, Італія
maria.casillo@unicampania.it

Марко Каротенуто, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра психічного й фізичного здоров’я та профілактичної медицини
Via Santa Maria di Costantinopoli 16, Неаполь, 80138, Італія
marco.carotenuto@unicampania.it

Беатріче Галлай, Університет Перуджі

Кафедра хірургічних та біомедичних наук
Via Luigi Severi 1, Перуджа, 06123, Італія
beatrice.gallai@unipg.it

Антонелла Де Марія, Університет Кампанії «Луїджі Ванвітеллі»

Кафедра освіти та спортивних наук
Via Santa Maria di Costantinопoli 16, Неаполь, 80138, Італія
antonella.demaria@unicampania.it

Марія Руберто, Телематичний університет «Пегасо»

Кафедра освіти та спортивних наук
Неаполь, 80143, Італія
maria.ruberto@unipegaso.it

Посилання

American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders: DSM-5-TR (Fifth edition). American Psychiatric Association Publishing DOI: https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425787

Bahrami, F., Movahedi, A., Marandi, S. M., & Sorensen, C. (2016). The Effect of Karate Techniques Training on Communication Deficit of Children with Autism Spectrum Disorders. Journal of Autism and Developmental Disorders, 46(3), 978-986. https://doi.org/10.1007/S10803-015-2643-Y/METRICS DOI: https://doi.org/10.1007/s10803-015-2643-y

Rivera, P., Renziehausen, J., & Garcia, J. M. (2020a). Effects of an 8-Week Judo Program on Behaviors in Children with Autism Spectrum Disorder: A Mixed-Methods Approach. Child Psychiatry and Human Development, 51(5), 734-741. https://doi.org/10.1007/S10578-020-00994-7 DOI: https://doi.org/10.1007/s10578-020-00994-7

Pusponegoro, H. D., Efar, P., Soedjatmiko, Soebadi, A., Firmansyah, A., Chen, H. J., & Hung, K. L. (2016). Gross Motor Profile and Its Association with Socialization Skills in Children with Autism Spectrum Disorders. Pediatrics and Neonatology, 57(6), 501-507. https://doi.org/10.1016/j.pedneo.2016.02.004 DOI: https://doi.org/10.1016/j.pedneo.2016.02.004

Gehricke, J. G., Chan, J., Farmer, J. G., Fenning, R. M., Steinberg-Epstein, R., Misra, M., Parker, R. A., & Neumeyer, A. M. (2020). Physical activity rates in children and adolescents with autism spectrum disorder compared to the general population. Research in Autism Spectrum Disorders, 70, 101490. https://doi.org/10.1016/J.RASD.2019.101490 DOI: https://doi.org/10.1016/j.rasd.2019.101490

Bahrami, F., Movahedi, A., Marandi, S. M., & Abedi, A. (2012). Kata techniques training consistently decreases stereotypy in children with autism spectrum disorder. Research in Developmental Disabilities, 33(4), 1183-1193. https://doi.org/10.1016/j.ridd.2012.01.018 DOI: https://doi.org/10.1016/j.ridd.2012.01.018

Amonkar, N., Su, W. C., Bhat, A. N., & Srinivasan, S. M. (2021). Effects of Creative Movement Therapies on Social Communication, Behavioral-Affective, Sensorimotor, Cognitive, and Functional Participation Skills of Individuals With Autism Spectrum Disorder: A Systematic Review. Frontiers in Psychiatry, 12, 722874. https://doi.org/10.3389/FPSYT.2021.722874/FULL DOI: https://doi.org/10.3389/fpsyt.2021.722874

Hou, Y., Song, Z., Deng, J., & Song, X. (2024). The impact of exercise intervention on social interaction in children with autism: A network meta-analysis. Frontiers in Public Health, 12, 1399642. https://doi.org/10.3389/fpubh.2024.1399642 DOI: https://doi.org/10.3389/fpubh.2024.1399642

Wang, Y., Qian, G., Mao, S., & Zhang, S. (2025). The impact of physical exercise interventions on social, behavioral, and motor skills in children with autism: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Frontiers in Pediatrics, 13, 1475019. https://doi.org/10.3389/fped.2025.1475019 DOI: https://doi.org/10.3389/fped.2025.1475019

Costanza, C., Colecchia, F. P., Polito, R., Monda, M., Carotenuto, M., Messina, G., Monda, A., Mancini, N., Moscatelli, F., Bargiacchi, G., & Ruberto, M. (2025). Martial Arts and ADHD: A Narrative Review of Cognitive, Behavioral, and Epigenetic Effects. Physical Education Theory and Methodology, 25(3), 684–690. https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.3.2 DOI: https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.3.26

Ansari, S., Hosseinkhanzadeh, A. A., AdibSaber, F., Shojaei, M., & Daneshfar, A. (2021). The Effects of Aquatic Versus Kata Techniques Training on Static and Dynamic Balance in Children with Autism Spectrum Disorder. Journal of Autism and Developmental Disorders, 51(9), 3180-3186. https://doi.org/10.1007/S10803-020-04785-W DOI: https://doi.org/10.1007/s10803-020-04785-w

Sarabzadeh, M., Azari, B. B., & Helalizadeh, M. (2019). The effect of six weeks of Tai Chi Chuan training on the motor skills of children with Autism Spectrum Disorder. Journal of Bodywork and Movement Therapies, 23(2), 284-290. https://doi.org/10.1016/J.JBMT.2019.01.007 DOI: https://doi.org/10.1016/j.jbmt.2019.01.007

Phung, J. N., & Goldberg, W. A. (2021). Mixed martial arts training improves social skills and lessens problem behaviors in boys with Autism Spectrum Disorder. Research in Autism Spectrum Disorders, 83, 101758. https://doi.org/10.1016/j.rasd.2021.101758 DOI: https://doi.org/10.1016/j.rasd.2021.101758

Phung, J. N. (2017). Mixed Martial Arts as a Means to Improve Social Communication and Executive Functioning in Children with Autism Spectrum Disorder (Doctoral dissertation, University of California, Irvine).

Greco, G., & De Ronzi, R. (2020). Effect of Karate training on social, emotional, and executive functioning in children with autism spectrum disorder. Journal of Physical Education and Sport, 20(4), 1637-1645. https://hdl.handle.net/11586/472022

Maussier, N., Pierantozzi, E., Manno, R., & Magnanini, A. (2024). Judo and karate in primary school as a means for the improvement of social inclusion for autistic children. https://doi.org/10.21203/RS.3.RS-4836261/V1 DOI: https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-4836261/v1

Mok, K. M., Sze, C. H. H., Yu, C. C. W., Mak, E., Chan, D. F. Y., & Wong, S. W. L. (2024). A Self-Narrative Study: Changes in Physical Ability and Social Communication in Children with Autism through Taekwondo Training with Elements of Music Therapy from the Parents’ Perspective. Behavioral Sciences, 14(7), 530. https://doi.org/10.3390/BS14070530 DOI: https://doi.org/10.3390/bs14070530

Scamardella, F., Limone, P., Peluso, C. F., Amato, G., Latino, F., & Tafuri, F. (2025). Taekwondo: Anthropometric characteristics and biomechanical advantage. Journal of Physical Education and Sport, 25(2), 218-226. https://doi.org/10.7752/jpes.2025.02025 DOI: https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.3.12

Garcia, J. M., Leahy, N., Rivera, P., Renziehausen, J., Samuels, J., Fukuda, D. H., & Stout, J. R. (2020). Brief Report: Preliminary Efficacy of a Judo Program to Promote Participation in Physical Activity in Youth with Autism Spectrum Disorder. Journal of Autism and Developmental Disorders, 50(4), 1418-1424. https://doi.org/10.1007/s10803-019-04338-w DOI: https://doi.org/10.1007/s10803-019-04338-w

Rivera, P., Renziehausen, J., & Garcia, J. M. (2020b). Effects of an 8-Week Judo Program on Behaviors in Children with Autism Spectrum Disorder: A Mixed-Methods Approach. Child Psychiatry and Human Development, 51(5), 734-741. https://doi.org/10.1007/s10578-020-00994-7 DOI: https://doi.org/10.1007/s10578-020-00994-7

Garcia, J. M., Murray, M., Brazendale, K., Rice, D. J., & Fukuda, D. H. (2024). Effects of a family judo program on sleep quality in youth with Autism Spectrum Disorder. Sleep Medicine, 115, 152–154. https://doi.org/10.1016/j.sleep.2023.11.031 DOI: https://doi.org/10.1016/j.sleep.2023.11.031

Garcia, J. M., Hahs-Vaughn, D., Murray, M., Perry, C., Brazendale, K., Rice, D. J., & Fukuda, D. H. (2024). The physical and psychosocial benefits of a family judo program for parents of children with Autism Spectrum Disorder: A pilot study. Disability and Health Journal, 17(3). https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2024.101631 DOI: https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2024.101631

Pierantozzi, E., Morales, J., Fukuda, D. H., Garcia, V., Gómez, A. M., Guerra-Balic, M., & Carballeira, E. (2022). Effects of a Long-Term Adapted Judo Program on the Health-Related Physical Fitness of Children with ASD. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(24). https://doi.org/10.3390/ijerph192416731 DOI: https://doi.org/10.3390/ijerph192416731

Morales, J., Fukuda, D. H., Garcia, V., Pierantozzi, E., Curto, C., Martínez-Ferrer, J. O., Gómez, A. M., Carballeira, E., & Guerra-Balic, M. (2021). Behavioural improvements in children with autism spectrum disorder after participation in an adapted judo programme followed by deleterious effects during the COVID-19 lockdown. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(16). https://doi.org/10.3390/ijerph18168515 DOI: https://doi.org/10.3390/ijerph18168515

Yip, H. (2019). A Rhythmic Cueing in Martial Arts Protocol for the Motor Skills of Children with Autism: An Exploratory Pilot Study (Doctoral dissertation, University of Miami)

Bittner, M. D., Rigby, B. R., Silliman-French, L., Nichols, D. L., & Dillon, S. R. (2017). Use of technology to facilitate physical activity in children with autism spectrum disorders: A pilot study. Physiology & Behavior, 177, 242–246. https://doi.org/10.1016/J.PHYSBEH.2017.05.012 DOI: https://doi.org/10.1016/j.physbeh.2017.05.012

Esposito, M., Santomauro, R., Dell’Isola, G. B., Ruberto, M., Verrotti, A., Siciliano, M., & Carotenuto, M. (2025). Developmental coordination disorder and epilepsy. World Journal of Pediatrics, 21(1), 1–2. https://doi.org/10.1007/s12519-024-00869-0 DOI: https://doi.org/10.1007/s12519-024-00869-0

Kim, Y., Todd, T., Fujii, T., Lim, J.-C., Vrongistinos, K., & Jung, T. (2024). The effects of taekwondo on physical ability and social communication in children with autism from parent’s perspective. Journal of Exercise Rehabilitation, 12(4), 314-319. https://doi.org/10.12965/JER.1632634.317 DOI: https://doi.org/10.12965/jer.1632634.317

Downloads

Опубліковано

2025-09-30

Як цитувати

Костанца, К., Марлетта, В., Колеккія, Ф. П., Політо, Р., Монда, М., Мессіна, Д., Монда, А., Манчіні, Н., Москателлі, Ф., Мессіна, А., Аллокка, С., Васко, П., Касілло, М., Каротенуто, М., Галлай, Б., Де Марія, А., & Руберто, М. (2025). Ефективність застосування інтервенцій із бойових мистецтв при розладах аутистичного спектра: Огляд предметного поля. Теорія та методика фізичного виховання, 25(5), 1248–1254. https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.5.24

Номер

Розділ

Оглядові статті

Статті цього автора (авторів), які найбільше читають